Aantal Marron in Suriname
Bron: Pikien Santi Academy
In Suriname worden de Marrons onderverdeeld in zes verschillende stammen. Het totale aantal Marrons wordt geschat op zo'n 117.567 Er zijn twee zeer grote stammen en vier kleinere stammen. De schattingen per stam zijn als volgt:
Okanisi (Aukaners): Ca. 35.000 tot 40.000 personen. Dit is samen met de Saramaccaners de grootste groep. Zij wonen voornamelijk in het oosten van Suriname en langs de Marowijne, Saakiiki, Tapanahony en Cotticarivier.
Saramaccaners (Saamaka): Ca. 30.000 tot 35.000 personen. Zij wonen voornamelijk in het binnenland langs de Boven-Surinamerivier en het stuwmeer.
Paramaccaners (Pamaka): Ca. 2.000 tot 3.000 personen. Ze zijn vooral gevestigd aan de benedenloop van de Marowijnerivier.
Matawai: Ca. 2.000 tot 3.000 personen. Zij leven voornamelijk in het gebied rond de Boven-Saramaccarivier.
Aluku (of Boni's): Ca. 2.000 tot 3.000 personen. Deze stam woont in het moerasgebied in het grensgebied van Suriname en Frans-Guyana, met name aan de Lawarivier.
Kwinti: Enkele honderden personen. Dit is de kleinste stam. Zij wonen hoofdzakelijk in het gebied tussen de Saramacca- en de Coesewijnerivier.
Exact recente tellingen per afzonderlijke stam ontbreken in de algemene Suri-statistieken, waardoor demografen hier vaak schattingen voor gebruiken.
Volgens de meest recente, officiële volkstellinggegevens (Census) is 63,3% van de Marrons in Suriname christelijk, wat neerkomt op ruim 74.000 christelijke Marrons.
De afgelopen decennia hebben de Marrons massaal de overstap gemaakt naar het christendom. Waar in 1964 nog zes op de tien Marrons de traditionele stamgodsdienst (zoals Winti of Obeah) aanhingen, is die verhouding door urbanisatie en migratie naar de stad volledig omgedraaid.
Binnen het christendom onder de Marrons zijn de stromingen als volgt verdeeld:
Rooms-Katholieke Kerk: Ongeveer 23,5% (ca. 27.600 aanhangers). Deze groep is traditioneel sterk vertegenwoordigd.
Pinksterbeweging / Volle Evangelie: Ongeveer 18,5% (ca. 21.700 aanhangers). Dit is de snelst groeiende christelijke stroming onder de Marrons.
Overige christelijke stromingen: Ongeveer 21,3%, waaronder de Evangelische Broedergemeente (EBG).
In de praktijk is er vaak sprake van religieus syncretisme. Dit betekent dat veel christelijke Marrons hun christelijke geloof combineren met traditionele Marrontradities en culturele gebruiken uit het Winti- of Obia-geloof.
De sterke groei van de pinksterbeweging (Volle Evangelie) onder de Marrons en de manier waarop zij dit combineren met hun traditionele cultuur, kent verschillende religieuze en maatschappelijke oorzaken.
Redenen voor de groei van de Pinksterbeweging
De enorme toename van Marrons die zich aansluiten bij pinksterkerken komt door een aantal specifieke factoren.
Emotie en expressie:
De diensten in pinksterkerken zijn dynamisch, met veel zang, dans, handgeklap en luide muziek. Deze expressieve manier van aanbidden sluit nauw aan bij de traditionele Afrikaanse manier van vieren en rituelen binnen de Marroncultuur.
Focus op spirituele bevrijding en genezing: Binnen de pinksterleer is er veel aandacht voor gebedsgenezing, het uitdrijven van boze geesten en bevrijding. Voor Marrons die opgroeiden met de angst voor traditionele vloeken (wenu of kunu) of boze geesten, biedt de pinksterkerk een krachtig, christelijk alternatief voor bescherming.
Verstedelijking en migratie:
Sinds de Binnenlandse Oorlog zijn tienduizenden Marrons uit het binnenland naar Paramaribo (vooral de buitenwijken) verhuisd. In de stad bieden pinkstergemeenten een warm sociaal netwerk, directe materiële of spirituele hulp en een gevoel van gemeenschap.
Breuk met de traditie:
Sommige Marrons ervaren de traditionele verplichtingen en offers aan de dorpsgoden of voorouders als een zware (financiële) last. De pinksterkerk predikt een "breuk met het verleden", wat voor velen voelt als een bevrijding van oude tribale taboes.
Verwevenheid met de Traditionele Religie (Winti)
Hoewel veel pinksterkerken officieel eisen dat men volledig afstand neemt van de traditionele religie, is de praktijk complexer. Er is vaak sprake van een dubbel geloofssysteem of syncretisme:
Gudu en Gaan Gadu:
In de traditionele Marronreligie is Gaan Gadu de oppergod en schepper van het universum. Voor veel Marrons was de stap naar de christelijke God (Anana Keduaman Keduampon) hierdoor heel natuurlijk; ze zagen Hem simpelweg als dezelfde oppergod.
Geheime raadpleging:
Veel Marrons die zich christen noemen, respecteren nog altijd de wetten van de voorouders. Bij ernstige ziekte, familieproblemen of tegenspoed komt het regelmatig voor dat men overdag naar de kerk gaat, maar in de avonduren in het geheim een traditionele genezer (boesman of wintiman) bezoekt voor een kruidenbad (wasi) of advies.
Taal en symboliek:
Christelijke liederen in Marrontalen (zoals het Aukaans of Saramaccaans) maken vaak gebruik van metaforen en spirituele termen die rechtstreeks uit de traditionele cultuur komen, waardoor de grens tussen beide werelden in de beleving vervaagt.
